ถ่านอัดแท่ง vs ถ่านไม้ · บทความที่ 43

เลือกอย่างไร และต้นทุนจริงต่อชั่วโมงต่างกันแค่ไหน

ราคาต่อกิโลกรัมไม่ใช่ต้นทุนจริง เพราะถ่านสองแบบให้ความร้อนต่อกิโลกรัมไม่เท่ากัน จุดติดไม่พร้อมกัน และไหม้หมดไม่พร้อมกัน

สิงหาคม 2569อ่าน 8 นาทีFYRAVA JOURNAL

หลังจากดูตัวเลขมาสี่บทความ คำถามที่เหลือคือแล้วควรใช้อะไร คำตอบไม่ใช่แบบใดแบบหนึ่งชนะทุกกรณี แต่ขึ้นกับว่าคุณให้ค่ากับอะไร

ความต่างที่รู้สึกได้จริงตอนใช้

หัวข้อถ่านไม้ก้อนถ่านอัดแท่ง
เวลาจุดติด12–18 นาที ด้วยปล่องจุดถ่าน เพราะเนื้อพรุนและอากาศไหลผ่านได้ดี20–30 นาที เพราะเนื้อแน่นกว่าและต้องเผาตัวประสานออกก่อน
การตอบสนองต่ออากาศเร็ว ปรับไฟขึ้นลงได้ทันทีเมื่อเปิดปิดช่องลมช้ากว่า ไฟนิ่งแต่ปรับยากกว่า
ความสม่ำเสมอขนาดไม่เท่ากัน ต้องคัดเกรดเท่ากันทุกก้อน คำนวณต้นทุนต่อโต๊ะได้
ระยะเวลาไฟสั้นกว่าเมื่อเทียบปริมาตรเท่ากันยาวกว่าและคาดเดาได้
ปริมาณเถ้าน้อยกว่า ทำความสะอาดเตาน้อยครั้งกว่ามากกว่า ต้องเขี่ยเถ้าบ่อยกว่า
กลิ่นไม้มี และเลือกชนิดไม้ได้แทบไม่มี
กลิ่นช่วงจุดกลิ่นควันไม้ตามธรรมชาติบางยี่ห้อมีกลิ่นแปลกในนาทีแรก ต้องรอขึ้นขี้เถ้าขาวก่อน

คิดต้นทุนให้ถูกวิธี

ราคาต่อกิโลกรัมทำให้ตัดสินใจผิดได้ง่ายที่สุด เพราะถ่านสองแบบให้ความร้อนต่อกิโลกรัมไม่เท่ากัน งานวิจัยพบว่าถ่านไม้ก้อนมีค่าความร้อนมากกว่า 29 เมกะจูลต่อกิโลกรัม ขณะที่ถ่านอัดแท่งต่ำกว่า1

วิธีคำนวณที่ใช้ได้จริงในร้าน

อย่าคำนวณจากค่าความร้อนบนกระดาษ ให้ทำแบบนี้แทน · ชั่งถ่าน 1 กิโลกรัม จุดในเตาของคุณเอง แล้วจับเวลาว่าใช้ทำอาหารได้กี่ชั่วโมงก่อนต้องเติม · จากนั้นหารราคาต่อกิโลกรัมด้วยจำนวนชั่วโมงนั้น จะได้ต้นทุนต่อชั่วโมงที่เป็นตัวเลขจริงของเตาคุณ · ทำซ้ำสามครั้งแล้วเฉลี่ย

สิ่งที่มักถูกลืมในการคำนวณ

ควรใช้อะไร แยกตามการใช้งาน

การใช้งานแนะนำเหตุผล
ร้านหมูกระทะ ปริมาณมากต่อวันถ่านอัดแท่งต้นทุนต่อชั่วโมงคุมได้ ไฟนิ่ง ไม่ต้องพึ่งกลิ่นไม้เพราะใช้น้ำจิ้มเป็นตัวนำ
ร้านสเต๊ก บาร์บีคิวถ่านไม้ก้อนต้องการไฟแรงและปรับได้ทันที รวมถึงกลิ่นไม้ที่เป็นส่วนหนึ่งของรสชาติ
ร้านยากิโทริ อาหารญี่ปุ่นถ่านไม้ก้อนควันน้อยเพราะลูกค้านั่งติดเตา และต้องคุมไฟละเอียด
เตาอบและเตาพิซซ่าถ่านไม้ก้อนหรือฟืนต้องการความร้อนสะสมและกลิ่นไม้ ตัวประสานไม่มีประโยชน์ในงานนี้
ปิ้งย่างที่บ้านแล้วแต่ความชอบถ้าให้ค่ากับกลิ่นและการปรับไฟเลือกก้อน ถ้าให้ค่ากับความง่ายและไฟนิ่งเลือกอัดแท่ง
ต้มเคี่ยวนาน ๆถ่านอัดแท่งไฟยาวและสม่ำเสมอ ไม่ต้องเฝ้าเติมบ่อย

สิ่งที่ควรถามผู้ขาย ไม่ว่าจะซื้อแบบไหน

  1. คาร์บอนคงตัวเท่าไร ตอบไม่ได้แปลว่าไม่เคยส่งวิเคราะห์
  2. เถ้าเท่าไร ตัวเลขนี้กระทบเวลาทำความสะอาดโดยตรง
  3. ถ้าเป็นถ่านอัดแท่ง ใช้อะไรเป็นตัวประสาน และมีสารเติมแต่งอื่นไหม
  4. วัตถุดิบคืออะไร กะลามะพร้าวล้วนกับผสมวัสดุอื่นให้ผลต่างกันมาก
  5. ผ่านมาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชนหรือไม่ มผช. 238/2547 สำหรับถ่านอัดแท่ง และ มผช. 657/2547 สำหรับถ่านไม้หุงต้ม4
คำแนะนำสุดท้ายที่ตรงไปตรงมา

อย่าเปลี่ยนถ่านเพราะอ่านบทความ ให้ทดลองคู่ขนานหนึ่งสัปดาห์ โดยใช้ถ่านเดิมกับถ่านใหม่ในเตาที่เหมือนกัน จดเวลาจุด จำนวนครั้งที่ต้องเติม ปริมาณเถ้า และความเห็นของคนหน้าเตา แล้วค่อยตัดสินใจจากตัวเลขของร้านคุณเอง ไม่ใช่จากตัวเลขในงานวิจัยที่ทำในเงื่อนไขอื่น

แหล่งอ้างอิง

  1. (2025). Assessment of the quality of commercial lump charcoal and charcoal briquettes and the emission factors associated with their combustion. Air Quality, Atmosphere & Health. doi:10.1007/s11869-025-01737-0
  2. (2022). Variability on the energy properties of charcoal and charcoal briquettes for barbecue. Heliyon. วิเคราะห์ถ่านและถ่านอัดแท่ง 24 ถุงที่วางขายในตลาดอิตาลี ตามมาตรฐาน ISO 17225-1
  3. Jelonek, Z. et al. (2020). Environmental implications of the quality of charcoal briquettes and lump charcoal used for grilling. Science of the Total Environment 747: 141267.
  4. สำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม — มาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชน ถ่านอัดแท่ง มผช. 238/2547 และ ถ่านไม้หุงต้ม มผช. 657/2547 · tisi.go.th

ตัวเลขในบทความนี้มาจากงานวิจัยที่วิเคราะห์ตัวอย่างเฉพาะกลุ่มในเงื่อนไขของแต่ละการศึกษา ถ่านอัดแท่งและถ่านไม้ก้อนในตลาดมีคุณภาพแตกต่างกันมากตามผู้ผลิตและวัตถุดิบ จึงไม่ควรใช้ตัวเลขเหล่านี้ตัดสินสินค้าชิ้นใดชิ้นหนึ่งโดยไม่มีผลวิเคราะห์ของสินค้านั้นเอง

ผลิตภัณฑ์ที่เกี่ยวข้อง

FYRAVA CHARCOAL

ขอชุดทดลองพร้อมผลวัดค่าของล็อตนั้น ไปเทียบกับถ่านที่ใช้อยู่

ดูรายละเอียด
อ่านต่อ

บทความที่เกี่ยวข้อง