เราไม่ได้ตัดต้นไม้
เพื่อทำถ่าน

เริ่มจากกองกิ่งไม้ที่ไม่มีใครอยากได้

สวนผลไม้ทุกแห่งต้องตัดแต่งกิ่งทุกปี ไม่ตัดต้นก็ไม่ให้ผลผลิตดี กิ่งที่ได้มีน้ำหนักมาก กองเต็มพื้นที่ และไม่มีมูลค่าทางการค้า

ทางเลือกที่ถูกที่สุดในการกำจัดคือจุดไฟเผา ซึ่งใช้เวลาไม่กี่ชั่วโมงและไม่มีต้นทุน แต่สิ่งที่ตามมาคือควันที่ลอยเข้าบ้านคนอื่น และมวลไม้ทั้งกองที่หายไปในอากาศโดยไม่เหลืออะไร

FYRAVA เริ่มต้นจากคำถามง่าย ๆ ว่า ถ้ากองไม้กองเดียวกันนี้เข้าเตาที่ควบคุมได้แทนที่จะถูกจุดกลางแจ้ง มันจะกลายเป็นอะไรได้บ้าง

คำตอบคือถ่านราวหนึ่งในสามของน้ำหนักไม้ น้ำส้มควันไม้อีกจำนวนหนึ่ง และควันที่น้อยลงมาก

ไม้ของเรามาจากสองแหล่งเท่านั้น

เราไม่รับซื้อไม้จากแหล่งที่ระบุที่มาไม่ได้ และไม่มีการตัดต้นไม้เพื่อนำมาทำถ่าน แหล่งวัตถุดิบทั้งหมดมีเพียงสองทาง

แหล่งที่มา	รายละเอียด
กิ่งตัดแต่งจากสวน	กิ่งไม้ผลที่ตัดแต่งตามฤดูกาลจากสวนที่มีเจ้าของและมีเอกสารสิทธิ์ชัดเจน เราบันทึกว่ารับมาจากสวนไหน ปริมาณเท่าไร และเมื่อไร
ไม้ที่ตัดจากชุมชน	ไม้จากการตัดแต่งต้นไม้ในพื้นที่ชุมชน ริมทาง และพื้นที่สาธารณะ ซึ่งเดิมต้องหาที่ทิ้งหรือถูกเผา

ทำไมเราถึงบันทึกทุกรอบเผา

คนขายถ่านเกือบทุกเจ้าบอกว่าถ่านของตัวเองดี ปัญหาคือไม่มีใครพิสูจน์ได้ เพราะเมื่อถ่านจากหลายแหล่งถูกคละรวมกันเพื่อให้ได้ปริมาณ ก็ไม่มีทางรู้ว่าก้อนไหนมาจากไหน

เราจึงเผาทีละรอบและกรอกใบบันทึกทุกครั้ง ระบุชนิดไม้ แหล่งที่มา น้ำหนักไม้เข้าเตา อุณหภูมิและเวลาของแต่ละระยะ น้ำหนักถ่านที่ได้แยกตามเกรด และผลทดสอบคุณภาพ

ข้อมูลชุดนั้นถูกย่อเป็นรหัสล็อตที่พิมพ์อยู่บนถุง เมื่อคุณถือถุงหนึ่งใบอยู่ในมือ คุณจึงถามได้ว่าไม้มาจากสวนไหน เผาวันไหน และค่าที่วัดได้เท่าไร แล้วเราตอบได้จริง

คู่มือทั้งเล่มที่เราใช้ทำงาน รวมถึงใบบันทึกการเผา เราเปิดให้อ่านและพิมพ์ไปใช้ได้ฟรีที่ หน้าคู่มือ เพราะเราคิดว่าความรู้เรื่องนี้ควรกระจายออกไป ไม่ใช่เก็บไว้

ธาตุทั้งสี่ไม่ใช่คำโฆษณา

ชื่อและแนวคิดของแบรนด์มาจากสี่สิ่งที่กำหนดว่าไม้ท่อนหนึ่งจะกลายเป็นถ่านชั้นดีหรือกองขี้เถ้า และเราแปลงทั้งสี่ให้เป็นตัวเลขที่วัดได้

• ดิน — แร่ธาตุในดินกำหนดความหนาแน่นของไม้และปริมาณเถ้าที่เหลือ
• น้ำ — ความชื้นต้องถูกไล่ออกก่อน ไฟจึงให้ความร้อนได้เต็มที่
• ลม — ปริมาณอากาศคือเส้นแบ่งระหว่างถ่านกับขี้เถ้า
• ไฟ — อุณหภูมิสูงสุดที่ถ่านเคยเจอ กำหนดเกรดของมัน

รายละเอียดของแต่ละธาตุและตัวเลขที่ใช้ควบคุม อ่านได้ใน บทความเรื่องธาตุทั้งสี่ในเตาเผา

สิ่งที่เราไม่อ้าง

เราคิดว่าการบอกว่าอะไรที่เราทำไม่ได้ มีน้ำหนักพอ ๆ กับการบอกว่าเราทำอะไรได้

• เราไม่อ้างว่าไร้ควัน 100% เตาปิดยังมีควันในช่วงแรกของการเผาที่กำลังไล่ความชื้น เพียงแต่น้อยกว่าการเผากลางแจ้งมาก
• เราไม่อ้างว่าคาร์บอนเป็นศูนย์ หรือมีคาร์บอนเครดิต เพราะยังไม่ได้ผ่านการรับรองจากผู้ประเมินภายนอก
• เราไม่อ้างสรรพคุณทางการแพทย์ ของน้ำส้มควันไม้หรือถ่านใด ๆ
• เราไม่อ้างว่าแก้ปัญหาหมอกควันได้ จุดความร้อนส่วนใหญ่ในภาคเหนืออยู่ในพื้นที่ป่า ซึ่งการเผาถ่านจากกิ่งสวนไม่ได้แตะปัญหานั้น สิ่งที่เราทำได้คือลดการเผาในพื้นที่ที่เราเกี่ยวข้องจริง และพิสูจน์ได้ด้วยบันทึก
• ตัวเลขบนฉลากทุกใบมาจากการวัดของล็อตนั้น ไม่ใช่ค่ามาตรฐานที่พิมพ์เหมือนกันทั้งปี